Poznań walczy o gigafabrykę AI klucz do rozwoju i innowacji miasta

Dlaczego Poznań dąży do budowy gigafabryki AI?

Poznań podejmuje odważne działania, aby stać się centrum rozwoju przemysłu sztucznej inteligencji – planowana gigafabryka AI to krok milowy w kierunku nowoczesnej transformacji całego regionu. Ta ambitna inicjatywa opiera się na przemyślanych przesłankach ekonomicznych oraz strategicznych, wytyczając nowy kurs dla stolicy Wielkopolski w dobie cyfrowej rewolucji.

W obliczu międzynarodowej rywalizacji w dziedzinie nowych technologii, Poznań pragnie dołączyć do liderów rynku AI w Polsce i znacząco wpłynąć na krajową innowacyjność. Działania miasta wpisują się w szeroko zakrojoną wizję, która zakłada przekształcenie tradycyjnej gospodarki w opartą na zaawansowanych rozwiązaniach technicznych przyszłość.

Gigafabryka AI przyniesie szereg korzyści dla lokalnego rynku pracy, w tym:

• utworzenie atrakcyjnych miejsc pracy dla inżynierów, programistów oraz analityków danych,
• przyciągnięcie czołowych specjalistów i naukowców z Polski oraz zagranicy,
• wzbogacenie potencjału intelektualnego Poznania dzięki napływowi wysokich kompetencji.

Miasto dostrzega także ogromne możliwości w ścisłej współpracy pomiędzy nauką, biznesem i samorządem. Przykładem są działania Politechniki Poznańskiej, która nie tylko prowadzi badania nad AI, ale także kształci przyszłych ekspertów. Dzięki gigafabryce wyniki badań naukowych będą mogły szybciej znaleźć praktyczne zastosowanie, co przyspieszy rozwój nowoczesnych technologii.

Motywacją do realizacji tego projektu jest również dywersyfikacja struktury gospodarczej. Poznań, silny w przemyśle i sektorze usług, poszukuje nowych branż przyszłościowych, które zwiększą odporność miasta na zmiany w tradycyjnych sektorach.

Władze miasta liczą, że gigafabryka przyciągnie inwestorów i firmy technologiczne, stając się impulsem do budowy innowacyjnego ekosystemu. Przykłady z innych części świata pokazują, że współpraca przedsiębiorstw w takim środowisku przynosi wymierne efekty.

Inicjatywa Poznania doskonale wpisuje się w krajową politykę cyfrową, podkreślając gotowość do aktywnego uczestnictwa w budowie potencjału sztucznej inteligencji w Polsce. To krok strategiczny, zważywszy na rosnącą rolę AI w budowaniu przewagi gospodarczej na arenie międzynarodowej.

Decyzja o budowie gigafabryki AI świadczy o dalekosiężnych planach miasta, które konsekwentnie inwestuje w sektory kluczowe dla przyszłego rozwoju gospodarczego.

Jak gigafabryka AI wpłynie na Poznań?

Gigafabryka AI radykalnie odmieni Poznań, nadając mu status kluczowego centrum technologicznego w Polsce oraz podkreślając jego znaczenie na mapie Europy. Ta nowoczesna inwestycja znacząco wpłynie na gospodarkę miasta, wzmacniając jego pozycję w branży wysokich technologii.

Powstanie ośrodka rozwoju sztucznej inteligencji sprawi, że Poznań zdobędzie rozgłos nie tylko na rynku krajowym, ale również międzynarodowym.

Doświadczenia innych metropolii pokazują, że podobne przedsięwzięcia:

• przyciągają uwagę zagranicznych mediów,
• zachęcają inwestorów do lokowania kapitału,
• tworzą sprzyjające warunki dla projektów opartych na AI.

Obecność gigafabryki stanie się impulsem dla lokalnych startupów, otwierając przed nimi nowe możliwości rozwoju. Pojawienie się takiego lidera na rynku często skutkuje powstaniem wyspecjalizowanych firm tworzących uzupełniające technologie, co prowadzi do budowy silnej sieci współpracy biznesowej.

Wpływ na edukację w Poznaniu będzie znaczący: poznańskie uczelnie otrzymają impuls do rozwijania programów kształcenia z zakresu uczenia maszynowego, analizy danych i sztucznej inteligencji. Dzięki bliskim relacjom z gigafabryką, studenci będą mogli wykorzystać zdobytą wiedzę w praktyce, co zwiększy zatrzymanie utalentowanych absolwentów w mieście.

Gigafabryka wywoła także pozytywne zmiany na rynku pracy, gdzie wzrośnie zapotrzebowanie na specjalistów, którzy będą mogli liczyć na wynagrodzenie znacznie przewyższające średnie krajowe, podnosząc tym samym ogólny poziom zarobków w regionie.

Przestrzeń miejska ulegnie transformacji: w otoczeniu gigafabryki pojawią się nowoczesne laboratoria, kreatywne przestrzenie coworkingowe oraz innowacyjne rozwiązania komunikacyjne, które ożywią dzielnicę i zachęcą kolejne firmy do lokowania swoich projektów właśnie tutaj.

Gigafabryka wpłynie na różnorodność kulturową Poznania, gdyż napływ specjalistów z zagranicy uczyni miasto bardziej otwartym i międzynarodowym. Przykłady z innych europejskich miast pokazują, że udział wysoko wykwalifikowanych pracowników spoza kraju znacząco wzrasta po realizacji podobnych inwestycji.

Rewolucję przejdzie także sektor usług: korzyści odczują firmy prawnicze, doradcze i finansowe, a także restauracje, centra rozrywki oraz rynek nieruchomości. Każde nowe miejsce pracy w centrum badawczym generuje kolejne zatrudnienie w branżach powiązanych.

Z czasem Poznań będzie postrzegany jako nowoczesny ośrodek kreatywności i innowacji, odchodząc od tradycyjnego wizerunku miasta przemysłowego i handlowego. Taka dynamiczna zmiana przyciągnie nowych inwestorów oraz mieszkańców szukających inspirującego miejsca do rozwoju zawodowego.

Jakie korzyści przyniesie gigafabryka AI dla Poznania?

Realizacja gigafabryki AI w Poznaniu to inwestycja o ogromnym znaczeniu, która może diametralnie odmienić oblicze miasta. Poznań ma szansę stać się ważnym ośrodkiem innowacji w dziedzinie sztucznej inteligencji, co w perspektywie pięciu lat może przełożyć się na wzrost regionalnego PKB nawet o 4-6%.

Projekt przyniesie liczne korzyści:

• bezpośrednie zatrudnienie dla 1200-1500 wysoko wykwalifikowanych specjalistów,
• powstanie kolejnych 5000-6000 miejsc pracy w sektorach współpracujących,
• wzrost dochodów miasta z tytułu podatków PIT i CIT na poziomie 120-150 milionów złotych rocznie,
• dynamiczny rozwój lokalnego ekosystemu innowacji – co roku pojawi się 30-50 nowych startupów,
• łatwiejszy dostęp przedsiębiorstw do najnowszych technologii AI,
• oszczędności w kosztach operacyjnych tradycyjnych gałęzi gospodarki nawet o 15-25%,
• rozbudowę nowoczesnych laboratoriów o wartości powyżej 200 milionów złotych przy uczelniach wyższych,
• finansowanie badań na poziomie 30-50 milionów zł rocznie,
• programy stażowe dla 400-500 studentów rocznie,
• wzrost cen terenów komercyjnych w promieniu 5 km o 20-30%,
• zwiększone zainteresowanie nowoczesnymi biurami i mieszkaniami,
• zatrzymanie młodych talentów – wzrost liczby absolwentów pozostających w regionie o 35-45% w ciągu 3 lat,
• podniesienie pozycji Poznania na arenie międzynarodowej jako kluczowego ośrodka AI,
• przyciąganie kolejnych 5-8 dużych inwestycji o podobnym profilu w ciągu 5 lat,
• wdrażanie inteligentnych systemów sterowania ruchem i optymalizacja zużycia energii,
• redukcja wydatków miasta na funkcjonowanie nawet o 8-12%.

Dzięki tym zmianom Poznań stanie się centrum innowacji i technologii, a mieszkańcy odczują realne korzyści w codziennym życiu i gospodarce miasta.

Powstanie gigafabryki AI w Poznaniu przyniesie szereg wymiernych korzyści dla całego regionu. Według prognoz, w ciągu dekady lokalna gospodarka może zyskać nawet do 2,5 miliarda złotych dodatkowej wartości. Najbardziej skorzystają na tym branże związane z nowoczesnymi technologiami – przewidywany jest wzrost ich przychodów nawet o 40%. Specjaliści podkreślają, że każda złotówka ulokowana w rozbudowę fabryki przełoży się na ponad trzykrotnie większy zysk dla Wielkopolski dzięki efektowi mnożnikowemu.

Poprawie ulegnie także wizerunek inwestycyjny regionu. Dane z Poznańskiego Ośrodka Analiz Gospodarczych wskazują, że wskaźnik atrakcyjności dla inwestorów wzrośnie o 27 punktów, co umocni Poznań wśród pięciu najciekawszych miejsc dla zaawansowanych technologicznie inwestycji w Europie Środkowo-Wschodniej.

Struktura eksportu województwa ulegnie zmianie. Produkty i usługi bazujące na sztucznej inteligencji mają odpowiadać za nawet 15% całkowitego eksportu Wielkopolski do końca dekady. Udział nowoczesnych rozwiązań technologicznych w wymianie handlowej wzrośnie o 8 punktów procentowych.

Gigafabryka przyczyni się do dynamicznego rozwoju sektora IT, z rocznym przyrostem produkcji nawet o 9%. Efekt ten wpłynie również na inne branże, wzmacniając wartość dodaną regionu i zwiększając synergiczne powiązania gospodarcze.

Wzrośnie kapitał ludzki powiązany z inwestycją. Efektywność pracy może zyskać nawet 28%, a średnie wynagrodzenia w firmach współpracujących z fabryką wzrosną o około 20%. Pracownicy gigafabryki otrzymają pensje przewyższające krajową średnią o 85%.

Wpływy podatkowe z inwestycji przekroczą oczekiwania. Oprócz podatków PIT i CIT, region zyska dodatkowo z tytułu podatków pośrednich aż 60 milionów złotych rocznie, co będzie efektem wzrostu konsumpcji i aktywności gospodarczej.

Ceny gruntów w specjalnej strefie ekonomicznej znacznie wzrosły. Już przed rozpoczęciem inwestycji wzrosły niemal o połowę, a po ruszeniu budowy eksperci przewidują dalszy wzrost wartości o 25%.

Inwestycja sprzyja redukcji nierówności dochodowych w regionie, co przyczyni się do bardziej sprawiedliwego podziału bogactwa według analiz poznańskich ekonomistów.

Rozwój fabryki pociągnie za sobą unowocześnienie infrastruktury. Modernizacja systemów energetycznych, światłowodowych i dróg przyciągnie kolejne inwestycje o łącznej wartości przekraczającej 400 milionów złotych, co poprawi komfort życia mieszkańców i atrakcyjność regionu dla przedsiębiorców.

Lokalne przedsiębiorstwa szybko zwiększą obroty dzięki współpracy z gigafabryką. Już w pierwszych trzech latach działalności mogą wzrosnąć nawet o . Łącznie aż 220 firm z powiatu skorzysta na tej współpracy.

Sektor usług również odnotuje znaczący wzrost. Zwiększony ruch biznesowy przełoży się na wzrost przychodów hoteli i restauracji o nawet 22%.

Reakcje poznaniaków na planowaną budowę gigafabryki AI są zróżnicowane, choć większość mieszkańców patrzy na ten projekt przychylnie. Badania Poznańskiego Centrum Badania Opinii pokazują, że 67% osób dostrzega w inwestycji potencjał rozwojowy dla regionu, podczas gdy pozostali wyrażają niepewność lub obawy.

Zwolennicy inwestycji przede wszystkim podkreślają jej wpływ na gospodarkę. Utworzenie gigafabryki oznaczałoby powstanie ponad siedmiu tysięcy nowych miejsc pracy, zarówno bezpośrednio, jak i pośrednio. To szczególnie ważne dla młodych talentów i absolwentów kierunków technicznych, którzy zyskaliby szansę na interesującą pracę bez konieczności opuszczania Poznania.

Mieszkańcy sąsiedniej dzielnicy aktywnie uczestniczą w konsultacjach dotyczących lokalizacji. Już trzykrotnie spotkali się z władzami miasta i przedstawicielami inwestora. Najczęściej poruszane obawy to:

• przewidywany 35-procentowy wzrost natężenia ruchu w godzinach szczytu,
• możliwość przeciążenia sieci wodociągowej i energetycznej,
• obawy przed zmianą dotychczasowego charakteru spokojnej, mieszkaniowej okolicy.

Istotną rolę odgrywają lokalne organizacje społeczne. Powołany przez nie Komitet Monitorujący Inwestycję Gigafabryki dba o to, by inwestycja przebiegała z poszanowaniem potrzeb sąsiadów i regularnie analizuje dokumenty środowiskowe razem z ekspertami z Politechniki Poznańskiej.

Samorząd stawia na szeroką komunikację z mieszkańcami. W ramach kampanii informacyjnej odbyło się już 12 spotkań dzielnicowych, podczas których specjaliści wyjaśniali szczegóły projektu i odpowiadali na pytania. Taka otwartość przełożyła się na wzrost poparcia dla inwestycji, które w ciągu pół roku zwiększyło się aż o 14 punktów procentowych.

Wśród lokalnych przedsiębiorców panują podzielone nastroje:

• aż 78% firm usługowych liczy na wzrost przychodów dzięki nowemu inwestorowi,
• niemal połowa mniejszych firm obawia się trudności ze znalezieniem pracowników, jeśli gigafabryka zaoferuje lepsze warunki zatrudnienia.

Na uwagę zasługuje inicjatywa obywatelskiego Forum Przyszłości Poznania, gdzie mieszkańcy wspólnie z ekspertami wypracowują propozycje maksymalizacji społecznych korzyści inwestycji. Dotąd opracowano aż 17 rekomendacji, z których 9 zostało zaakceptowanych do realizacji przez miasto.

Projekt często pojawia się w lokalnych mediach, które co tydzień publikują średnio 8 materiałów dotyczących gigafabryki AI. Aż 80% treści ma neutralny lub pozytywny wydźwięk, a jedynie co piąty artykuł jest krytyczny wobec planowanej inwestycji.

Środowiska ekologiczne początkowo były sceptyczne, jednak ich nastawienie poprawiło się po prezentacji planu osiągnięcia neutralności węglowej. Kluczowe postulaty to:

• wykorzystanie energii odnawialnej na poziomie 85%,
• utworzenie miejskiego parku o powierzchni 12 hektarów w obrębie inwestycji.

Projekt budzi także duże zainteresowanie w środowisku akademickim. Ankiety wśród studentów kierunków technicznych i informatycznych pokazują, że aż 73% planuje pozostać w Poznaniu po studiach z powodu gigafabryki.

Miejskie inicjatywy rozwijające kompetencje cyfrowe już ruszyły. W ramach programu „AI dla każdego” realizowane są darmowe kursy obejmujące programowanie i podstawy sztucznej inteligencji, które przyciągnęły już ponad 1200 uczestników, a kolejne 3500 osób oczekuje na następne edycje.

Jakie są potencjalne wyzwania i zagrożenia związane z budową gigafabryki AI w Poznaniu?

Budowa wielkiej fabryki AI w Poznaniu to projekt o ogromnej skali, niosący ze sobą zarówno liczne możliwości, jak i poważne wyzwania. Eksperci z Wielkopolskiego Instytutu Analiz Ekonomicznych wskazują na pięć kluczowych obszarów wymagających szczególnej uwagi i przemyślanej strategii.

• infrastruktura – obecna sieć energetyczna wymaga modernizacji wartą prawie 380 milionów złotych, co jest niezbędne do zapewnienia 42 MW mocy potrzebnej fabryce, a także rozbudowy lokalnych dróg, gdyż przewiduje się wzrost ruchu o 4200 pojazdów dziennie,
• ekologia – zakład zużyje nawet 4300 m³ wody na dobę, co w okresach suszy może powodować niedobory w regionie; mimo planowanego wykorzystania energii odnawialnej, emisja CO₂ może wzrosnąć o 18% w pierwszych latach działalności,
• finanse – koszt inwestycji szacowany na 3,2 miliarda złotych może wzrosnąć nawet o połowę z powodu rosnących cen materiałów i technologii; samorząd planuje wsparcie w wysokości 450 milionów złotych, jednak niemal 1/3 mieszkańców wolałaby przekierować te fundusze na inne potrzeby miasta,
• rynek pracy – tylko 35% lokalnych specjalistów IT spełnia wymogi projektów AI, dlatego konieczne będzie sprowadzenie nawet 1200 ekspertów spoza regionu lub zagranicy, co może podnieść ceny mieszkań nawet o 33%,
• konkurencja i ryzyka technologiczne – podobne inwestycje powstają już w trzech krajach Regionu Europy Środkowo-Wschodniej, a jedynie nieco ponad połowa zakładów osiąga swoje cele w ciągu pierwszych pięciu lat; ponadto rozwój technologii będzie wymagał dodatkowych i kosztownych modernizacji.

Dodatkowe wyzwania obejmują:

• lokalizację – teren o powierzchni 62 hektarów leży niecałe 800 metrów od obszaru Natura 2000, co wywołało protesty 14 organizacji ekologicznych, a alternatywne lokalizacje wymagałyby nakładów rzędu 230 milionów złotych na drogi i przyłącza,
• często długie sprawy administracyjne – uzyskanie 34 zezwoleń trwa średnio ponad 2 lata, z czego 12 wymaga ministerialnych konsultacji, co znacznie wydłuża proces realizacji,
• obawy społeczne – blisko 25% mieszkańców obawia się zmiany charakteru okolicy oraz rosnących różnic między nowymi, wysoko zarabiającymi pracownikami a lokalną społecznością,
• bezpieczeństwo danych – przetwarzanie dużych wolumenów informacji zwiększa ryzyko nadużyć i wycieków; zabezpieczenia mają kosztować ponad 86 milionów złotych, co nie było uwzględnione w pierwotnym budżecie.

Z uwagi na tak szeroki zakres wyzwań, konieczne jest stworzenie szczegółowego planu zarządzania ryzykiem. Poznań powołał 16-osobowy zespół specjalistów odpowiedzialny za bieżące monitorowanie sytuacji i wdrażanie skutecznych rozwiązań gwarantujących powodzenie projektu.

Technologie AI w gigafabryce w Poznaniu

Poznańska gigafabryka AI stanie się centrum najnowocześniejszych rozwiązań z zakresu sztucznej inteligencji, które rewolucjonizują produkcję i badania. Serce centrum obliczeniowego to superkomputer o mocy 18,5 petaflopów, który uplasuje obiekt w gronie 50 najszybszych systemów komputerowych w Europie. Infrastruktura obejmie 64 tysiące rdzeni oraz dedykowane procesory TPU, zapewniające błyskawiczne przetwarzanie skomplikowanych algorytmów uczenia maszynowego.

Kluczowe innowacje obejmują:

• autonomiczny system nadzorujący jakość oparty na zaawansowanej analizie obrazu, wykrywający usterki z niemal 100% precyzją,
• inteligentne rozwiązania do przewidywania awarii maszyn monitorujące ponad milion parametrów na minutę,
• platformę do przetwarzania języka naturalnego obsługującą 17 języków, ułatwiającą współpracę licznych zespołów naukowych na całym świecie.

Gigafabryka we współpracy z Politechniką Poznańską wdraża również:

• kwantowe algorytmy optymalizujące zużycie energii,
• głębokie sieci neuronowe symulujące setki scenariuszy produkcyjnych dziennie, co pozwala na znaczne skrócenie czasu opracowywania nowych rozwiązań.

Badania skupiają się na czterech głównych kierunkach:

1. modele integrujące dane z prawie 90 różnych źródeł dla kompleksowej analizy działalności przemysłowej,
2. systemy oparte na samodzielnej nauce, zwiększające efektywność linii produkcyjnych bez ingerencji człowieka,
3. technologie edge computing, przetwarzające dane lokalnie i minimalizujące opóźnienia,
4. dbałość o standardy etyczne AI analizowane pod kątem technologicznym, prawnym i społecznym przez zespół specjalistów.

Cały system obsługuje codziennie ogromne ilości danych, monitorując setki czynników wpływających na jakość produktów. Cyfryzacja obejmuje każdy etap produkcji – od projektowania, przez wdrożenie, po logistykę i dystrybucję.

Gigafabryka zatrudni ponad 600 doświadczonych inżynierów AI z międzynarodowymi certyfikatami oraz kilkudziesięciu doktorów nauk technicznych i informatycznych specjalizujących się w algorytmach AI.

Nakłady inwestycyjne wynoszą 940 milionów złotych, co stanowi niemal jedną trzecią całkowitego kosztu projektu. Przewidywany zwrot z inwestycji nastąpi o ponad dwa lata szybciej niż w tradycyjnych modelach produkcji dzięki zastosowaniu zaawansowanych technologii.

Poznańska gigafabryka AI stanie się miejscem, gdzie nowoczesne technologie sztucznej inteligencji na nowo zdefiniują działanie zakładów przemysłowych i ośrodków badawczych. W sercu całej konstrukcji znajdzie się klastrowy system przetwarzania, wyposażony w najnowocześniejsze akceleratory AI. Dzięki możliwości wykonywania aż 4,8 tryliona operacji w każdej sekundzie, infrastruktura ta umożliwi rozwój złożonych modeli sztucznej inteligencji i otworzy drogę do zaawansowanych zastosowań.

Pod jednym dachem skupione zostaną liczne innowacyjne technologie, takie jak:

• wielowarstwowe sieci neuronowe RNN i CNN wykorzystujące architekturę transformer,
• analiza danych z 128 linii produkcyjnych dla pełnej spójności i wydajności procesów,
• systemy głębokiego uczenia, analizujące aż 14,5 petabajta danych rocznie z czujników monitorujących produkcję,
• platformy big data analizujące informacje z ponad 50 tysięcy sensorów IoT,
• algorytmy podejmujące 1200 decyzji optymalizacyjnych na minutę,
• algorytmy uczenia przez wzmacnianie testujące 780 wersji procesów produkcyjnych dziennie,
• systemy predykcyjne i preskrypcyjne wykorzystujące modele szeregów czasowych i sieci LSTM do przewidywania potencjalnych problemów,
• platforma uczenia federacyjnego, gwarantująca prywatność i bezpieczeństwo danych,
• autorskie modele językowe LLM obsługujące dokumentację i komunikację w 23 językach,
• technologie wizji komputerowej wykrywające defekty z precyzją do 12 mikrometrów przy wykorzystaniu 340 kamer przemysłowych,
• systemy przetwarzania języka naturalnego z semantyczną precyzją sięgającą 94,7%,
• samodzielne systemy robotyczne uczące się i dostosowujące do warunków produkcyjnych w 4,5 minuty,
• technologia blockchain zapewniająca pełną transparentność danych i wspierająca zarządzanie energią z redukcją kosztów o ponad 8%.

Tak kompleksowa infrastruktura i zastosowanie nowoczesnych technologii AI wpłyną na znaczne zwiększenie efektywności i innowacyjności produkcji w gigafabryce w Poznaniu.

Co wyróżnia gigafabrykę AI w Poznaniu na tle innych?

Poznańska gigafabryka AI wyróżnia się dzięki swojej lokalizacji w samym sercu Polski, skąd w promieniu 350 kilometrów można dotrzeć aż do pięciu europejskich stolic, co otwiera nowe możliwości logistyczne i stanowi mocny atut wobec innych ośrodków.

Ważnym wsparciem dla inwestycji jest pakiet ulg i ułatwień o wartości 178 milionów złotych przygotowany przez samorząd, obejmujący m.in. zwolnienie z podatku od nieruchomości przez 12 lat oraz bezpłatną pomoc prawną, co jest szczególnie cenione przez współpracujące firmy.

Unikalną cechą jest bliska współpraca uczelni, biznesu i władz miejskich, którą reprezentuje Poznańska Rada Rozwoju AI — organizacja skupiająca przedstawicieli środowiska akademickiego, przedsiębiorców oraz samorządu, co stanowi ewenement na skalę światową i zapewnia przewagę w zarządzaniu oraz budowaniu innowacyjnych relacji.

Specjalizacja gigafabryki to zaawansowane rozwiązania AI w energetyce i medycynie, co nadaje projektowi wyjątkowość w niszowych, wymagających branżach, w przeciwieństwie do konkurencji nacelowanej na szerokie zastosowania.

Infrastruktura badawcza obejmuje 42 laboratoria AI oraz unikatowe w Europie centrum badań nad bezpieczeństwem sztucznej inteligencji, wyposażone w system do testowania ryzykownych algorytmów w warunkach odosobnienia. Na świecie tylko trzy inne placówki dysponują podobnymi możliwościami.

• bliskość pięciu uczelni technicznych,
• coroczne przygotowanie około 5000 specjalistów IT i automatyki,
• przewaga kadrowa nad innymi lokalizacjami w regionie.

Dzięki autorskim rozwiązaniom w transferze technologii, czas wdrażania innowacji do praktyki jest średnio skrócony niemal o połowę. Przedsiębiorcy mogą też korzystać z funduszu akceleracyjnego o wartości 85 milionów złotych.

Poznańskie centrum jest jedynym w Europie Środkowo-Wschodniej, które posiada status strategicznego partnera programu AI4EU. To otwiera drzwi do funduszy unijnych i umożliwia aktywne uczestnictwo w europejskich projektach badawczych, wzmacniając pozycję inwestycji w regionie.

Projekt spełnia normy klimatycznej neutralności już od początku działalności, bazując niemal całkowicie na własnych, odnawialnych źródłach energii — co jest rzadkością w Europie, gdzie większość inicjatyw planuje realizację tych norm dopiero w kolejnych latach.

Na koniec, ważnym atutem jest centrum cyberbezpieczeństwa, najnowocześniejsze w Europie, zaprojektowane specjalnie z myślą o systemach AI, gwarantujące wysoki poziom zaufania w sektorach kluczowych dla bezpieczeństwa państwa i obronności.

Wsparcie dla gigafabryki AI w Poznaniu

Poznańska gigafabryka AI korzysta z wielopoziomowego wsparcia – zarówno ze strony instytucji krajowych, jak i samorządów oraz lokalnych władz. Dzięki temu tempo rozwoju znacznie wzrosło, a perspektywy realizacji projektu są wyjątkowo obiecujące.

Ministerstwo Rozwoju i Technologii przeznaczyło na tę inwestycję aż 580 milionów złotych w formie dotacji, co stanowi największy zastrzyk publicznych środków dla sektora technologicznego w Polsce w ostatniej dekadzie.

W rządowym programie rozwoju sztucznej inteligencji na lata 2023-2030 gigafabryka w Poznaniu została wyróżniona jako kluczowa inicjatywa. Projekt uzyskał najwyższy priorytet w procedurach administracyjnych, co pozwoliło skrócić czas wydawania pozwoleń aż o 40% względem standardowych procesów.

Na poziomie lokalnym miasto oferuje dodatkowe zachęty, takie jak:

• piętnastoletnie zwolnienie z podatku od nieruchomości warte 234 miliony złotych,
• dostęp do 78 hektarów gruntów inwestycyjnych po cenie znacznie niższej niż rynkowa,
• 145 milionów złotych na modernizację dróg wokół fabryki,
• budowa nowej stacji energetycznej za 68 milionów złotych.

Władze województwa zorganizowały program szkoleniowy z budżetem 92 milionów złotych, finansowany przez Europejski Fundusz Społeczny Plus. Program pozwoli przygotować 3600 ekspertów do pracy zarówno w fabryce, jak i w firmach partnerskich.

Poznańskie Konsorcjum Technologiczne zrzesza 37 podmiotów, w tym uczelnie, firmy technologiczne, instytuty badawcze i instytucje publiczne. Wspólnie realizują program akceleracyjny „AI Poznań Accelerator” z budżetem 56 milionów złotych, wspierając już 42 młode przedsiębiorstwa rozwijające technologie kompatybilne z projektem gigafabryki.

Polski Fundusz Rozwoju powołał specjalny wehikuł inwestycyjny wart 750 milionów złotych, przeznaczony dla firm współpracujących z fabryką. Zapewnia on finansowanie na warunkach korzystniejszych nawet o 35% względem tradycyjnego rynku.

Dla pozyskiwania talentów Poznańska Specjalna Strefa Ekonomiczna i Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej uruchomiły inicjatywę „AI Talents for Poznań”, która oferuje:

• wsparcie w relokacji dla zagranicznych specjalistów,
• kursy języka polskiego,
• uproszczone procedury wizowe,
• możliwość zapisu dzieci do międzynarodowych szkół.

Krajowa Izba Gospodarcza stworzyła platformę „AI Business Connections” dedykowaną firmom współpracującym z gigafabryką. W tej sieci działa już 312 przedsiębiorstw, z których 87 zawarło wstępne porozumienia dotyczące dostaw podzespołów i usług.

Centrum Transferu Technologii AI na Politechnice Poznańskiej dysponuje budżetem 112 milionów złotych i zespołem 48 specjalistów, wspierając wdrażanie innowacji w gigafabryce. W pierwszym roku złożono tam 23 wnioski patentowe.

Przemysłowy park „AI Manufacturing Hub”, utworzony przez Agencję Rozwoju Przemysłu z inwestycją 280 milionów złotych, już skupia 14 firm specjalizujących się w produkcji zaawansowanych komponentów do rozwiązań AI.

Inicjatywa poznańska uznana została przez Komisję Europejską za Ważny Projekt Wspólnego Europejskiego Zainteresowania (IPCEI), co umożliwiło dostęp do dodatkowych 320 milionów euro z programu Horyzont Europa.

Kredyt preferencyjny o wartości 1,2 miliarda złotych, uruchomiony przez Bank Gospodarstwa Krajowego, oferuje partnerom gigafabryki oprocentowanie niższe o 2,5 punktu procentowego względem standardowej oferty rynkowej.

Zaangażowanie lokalnej społeczności przebiega poprzez program „Poznań dla AI”, w ramach którego zorganizowano 28 warsztatów z udziałem ponad 2600 osób, służących planowaniu i rozwiązywaniu ewentualnych konfliktów przestrzennych.

Spójność i efektywność wszystkich działań zapewnia specjalny pełnomocnik przy Urzędzie Marszałkowskim, który zarządza zespołem 17 organizacji, dbając o harmonijną współpracę oraz sprawny przebieg projektu.

Jak rząd i biznes wspierają rozwój gigafabryki AI w Poznaniu?

Polski rząd i prywatne firmy wspólnie budują rozbudowany system wsparcia dla gigafabryki AI w Poznaniu, oparty na nowoczesnych regulacjach, stabilnym finansowaniu oraz szeroko zakrojonej współpracy naukowo-badawczej.

Kluczowe działania obejmują:

• program „Polska Dolina AI” z budżetem 1,4 miliarda złotych na projekty AI,
• priorytet legislacyjny i 425 milionów złotych dofinansowania z Funduszu Rozwoju Technologii Przyszłości dla poznańskiej gigafabryki,
• regulacje „AI-friendly” ułatwiające testowanie i wdrażanie nowych rozwiązań, skracające czas uzyskiwania zezwoleń o dwie trzecie,
• program grantowy „AI Excellence” z budżetem 320 milionów złotych, który już wspiera 28 projektów o wartości 156 milionów,
• status kluczowej inwestycji w ramach Europejskiej Strategii AI, zapewniający dostęp do 200 milionów euro z programu Digital Europe,
• preferencyjny kredyt na infrastrukturę od Europejskiego Banku Inwestycyjnego w wysokości 580 milionów euro.

Tarcza Podatkowa dla Przemysłu AI wprowadza m.in.:

• 200-procentową ulgę podatkową na badania i rozwój,
• dwuroczną amortyzację sprzętu,
• zwolnienie z VAT przy transferze technologii AI,
• 15-letnią ulgę CIT dla reinwestowanych dochodów.

Wsparcie sektora prywatnego to między innymi:

• fundusz „AI Ventures Poland” z kapitałem 850 milionów złotych, finansujący innowacje – 34 inicjatywy dofinansowano kwotą 215 milionów,
• program kredytowy „AI Growth Finance” z oprocentowaniem niższym o 3,2%, z gwarancją BGK na 70% zobowiązań,
• „AI Technology Alliance” utworzony przez Asseco, Comarch i CD Projekt, oferujący wsparcie projektów badawczych oraz centrum danych o mocy 42 petaflopów dostępne dla partnerów naukowych,
• udział światowych gigantów technologii w „AI Excellence Hub”: Microsoft (240 mln USD na modele języka naturalnego), Intel (laboratorium procesorów neuromorficznych za 180 mln USD), IBM (ośrodek badań nad technologią kwantową), Samsung (centrum projektowania układów logicznych).

Partnerstwa badawczo-naukowe odgrywają ważną rolę:

• Sieza Badawcza Łukasiewicz prowadzi centrum kompetencji AI z 125 ekspertami realizującymi 37 projektów o budżecie 290 milionów złotych,
• Polska Akademia Nauk wraz z pięcioma uczelniami technicznymi realizuje program doktoratów wdrożeniowych „AI Experts” dla 340 młodych badaczy z miesięcznym stypendium 12 tysięcy złotych,
• Ministerstwo Edukacji i Nauki finansuje inicjatywę „AI Future Skills”, umożliwiającą 18 uczelniom kształcenie w nowoczesnych kierunkach – liczba absolwentów związanych z AI wzrosła o 340% w dwa lata.

Tak szeroko zakrojone wsparcie tworzy unikalne możliwości rozwoju dla poznańskiej gigafabryki AI, przyciągając wykwalifikowanych specjalistów oraz międzynarodowe inwestycje.