Pogłębiająca się przepaść majątkowa w Stanach Zjednoczonych
Przepaść majątkowa w USA staje się coraz bardziej widoczna. Rok 2023 przyniósł miliarderom rekordowe zyski, podczas gdy wielu Amerykanów zmaga się z trudnościami finansowymi. Nowe regulacje podatkowe budzą obawy o dalsze zwiększanie nierówności, co niepokoi ekspertów.
Niezwykłe zyski Elona Muska
Fortuny najzamożniejszych Amerykanów rosną w zawrotnym tempie. Przykładem jest Elon Musk, który w 2023 roku zwiększył swój majątek o 186,1 miliarda dolarów, co stanowi ponad połowę całkowitego wzrostu fortun amerykańskich miliarderów w tym okresie.
Lider wśród najbogatszych
Musk umocnił swoją pozycję najbogatszego człowieka na świecie. Sukcesy jego firm, takich jak Tesla, SpaceX czy X (dawniej Twitter), przynoszą ogromne zyski. Szczególną rolę odegrał tu wzrost wartości akcji Tesli.
Dysproporcje wobec przeciętnych dochodów
Podczas gdy majątek Muska rośnie w astronomicznym tempie, przeciętny Amerykanin zarabia rocznie około 50 tysięcy dolarów. Przyrost jego bogactwa równa się rocznym zarobkom ponad 3,7 miliona osób, co ukazuje skalę nierówności w kraju.
Nierówności majątkowe w USA
Różnice w bogactwie w USA osiągają historyczne poziomy. Bogaci stają się coraz zamożniejsi, podczas gdy wielu obywateli zmaga się z codziennymi problemami finansowymi.
Kontrowersje wokół ustawy podatkowej
Kongres opracowuje ustawę podatkową „One Big Beautiful Bill Act", która może jeszcze bardziej pogłębić nierówności. Planowane ulgi podatkowe przyniosą korzyści głównie najbogatszym, natomiast przewiduje się cięcia w programach społecznych o wartości niemal biliona dolarów, co najbardziej dotknie najuboższych.
Wyniki analizy Penn Wharton
Zgodnie z badaniami ośrodka Penn Wharton:
- 65% korzyści z nowych przepisów trafi do najbogatszych gospodarstw domowych,
- najuboższe rodziny mogą stracić średnio 1035 dolarów rocznie,
- cięcia obejmą programy takie jak Medicaid czy pomoc żywnościowa.
Skutki reformy podatkowej
Eksperci ostrzegają przed negatywnymi skutkami reformy podatkowej, które mogą wpłynąć na gospodarkę i społeczeństwo.
Prognozy na kolejne lata
Kongresowe Biuro Budżetowe przewiduje:
- do 2033 roku dochody najbogatszych 10% Amerykanów wzrosną o 2%,
- najbiedniejsi mogą stracić aż 4% swojego majątku,
- reforma sprzyja najzamożniejszym kosztem mniej uprzywilejowanych grup.
Ograniczenia w programach społecznych
Cięcia finansowe dotkną kluczowe programy wsparcia, takie jak Medicaid czy pomoc żywnościowa. Redukcja budżetów tych inicjatyw może znacząco pogorszyć sytuację życiową najuboższych.
Problem rosnącego zadłużenia publicznego
Reforma podatkowa odbywa się w cieniu gwałtownie rosnącego zadłużenia publicznego USA, które osiągnęło rekordowy poziom 36 bilionów dolarów. Mimo zapewnień zwolenników nowych przepisów, eksperci przewidują wzrost długu o 3,3-5,2 biliona dolarów w ciągu dekady.
Pogorszenie ratingu kredytowego
Agencja Moody's obniżyła rating kredytowy Stanów Zjednoczonych, wskazując na rosnące ryzyko finansowe. Może to oznaczać wyższe koszty obsługi długu publicznego, co dodatkowo obciąży budżet kraju.
Dlaczego fortuny rosną?
Ekstremalnie wysokie majątki często wynikają z sukcesów biznesowych. Elon Musk, Jeff Bezos i Mark Zuckerberg zawdzięczają swoje fortuny rozwijaniu innowacyjnych firm. Kluczową rolę odgrywają monopolizacja rynków, wpływy polityczne oraz inwestycje długoterminowe.
Dziedziczone bogactwo
W 2023 roku zauważalny był wzrost znaczenia dziedziczenia w budowaniu nowych fortun. Według raportu Oxfam:
- rosnąca liczba miliarderów zawdzięcza swoje majątki rodzinnemu dziedzictwu,
- dziedziczenie ogranicza mobilność społeczną,
- skupienie bogactwa w rękach niewielkiej grupy osób zwiększa nierówności.
Społeczne skutki nierówności
Rosnące dysproporcje majątkowe odbijają się na stabilności społecznej oraz poziomie życia Amerykanów.
Presja na systemy socjalne
Coraz większa przepaść między bogatymi a resztą społeczeństwa, w połączeniu z cięciami w programach społecznych, stwarza zagrożenie dla kluczowych systemów, takich jak Social Security czy Medicaid. Malejące fundusze oraz rosnące potrzeby mogą osłabić zdolność państwa do zapewnienia wsparcia najuboższym.
